Veelstammig bos samenstellen

Realisatie: Marc De Beule, Eric Delespesse Beeld: Marc De Beule

Bossen bestaan er in vele soorten. Bonsaika maken die meestal als kleine groep, als landschapselement zeg maar. Bij het type bos in dit verhaal wil men een zeer groot bos weergeven, een woud zeg maar. De veelheid van stammen en stammetjes moeten daartoe bijdragen. Maar later zal ook het geheel van de kruin, de vele kruintjes dus, het karakter van het geheel gaan bepalen. Is die kruin veel breder dan hoog, dan ontstaat het beeld van een groot bos veraf. En dat is waar we met deze aanplant naartoe willen.

De eerste stap in een beeldverhaal.

1.

Zaailingen van twee à drie jaar oud. Gekweekt in pot om ze niet te zwaar te laten worden. Een dun stammetje kweken was het doel. Zijtakken zijn nog niet nodig.

2.

Zaailingen van 2022. De opkomst was in 2022 zeer onregelmatig. De planten zelf zijn niet echt krachtig en verschillen sterk in dikte en lengte. Ze zullen enkel dienen om aan te vullen.

3.

Boompjes van vier en vijf jaar oud in de volle grond. Dat worden, de meeste toch, de hoofdbomen.

4.

Dit boompje is niet geschikt voor de bosbeplanting die we op het oog hebben. Voor deze samenstelling gaan we enkel voor kaarsrechte stammen.

5.

In eerste instantie wordt de wortelkluit onder handen genomen. Alle grond moet weg. Dan volgt een selectie van wortels. Die welke recht naar beneden gaan moeten weg. Meer dan vijftig planten passeren zo de revue.

6.

Na de snoei. Nu nog even de wortelkluit uitwassen.

7.

De meeste takjes moeten weg. Zeker als er twee overstaande takken zijn, zoals op de foto, moet er één verdwijnen. Acer loopt gemakkelijk uit. Om makkelijk te werken haal ik zelfs alle takken weg.

8.

Klaar voor de volgende stap.

9.

Alle boompjes komen in draad, tenminste de stam. Doel is om er kaarsrechte stammen mee te vormen. En later, na de aanplant, om ze een lichte curve te geven richting licht.

10.

Vooraf werd een soort schaal gemaakt. In dit voorbeeld met een houten plaat afgewerkt met randen van isolatiemateriaal. Uiteraard zijn er gaten in de bodem. Om de planten vast te zetten werd gekozen voor koordjes, die snijden niet in de wortels eens die gaan verdikken. En dat kan snel gaan bij Acer. Bovendien rotten ze na en jaar weg. Tegen dan staat alles vast in één grote wortelkluit.

11.

Op alle gaten komt een gaasje.

12.

Alle boompjes staan klaar. Netjes in groepjes volgens dikte. De wortels staan in vochtige grond. Het aanplanten kan een tijdje duren vandaar dat beschermen tegen uitdroging nuttig is.

13.

Zoals altijd komt er eerst een laag met een grover grondmengsel. In dit geval 80 % Akadama en voor de rest een goede en gezeefde potgrond. Dat laatste is aanbevolen als men werkt met jonge planten die nog geen fijne wortelkluit hebben. Later, over twee jaar vermoedelijk, zal het verpotting met zuiver akadama worden.

14.

Plaats de grootste bomen. Let op de diepte, plaats ze nooit op dezelfde rij. Ook de afstanden moeten verschillen.

15.

Tweede ronde. PLaats nu de bomen van de groep middelgroot. Let nog niet op de helling. Bij het afwerken kunnen ze nog in de juiste richting gezet worden.

16.

Vul telkens aan met een beetje grond en werk die goed tussen de wortels. Ga zorgvuldig tewerk!

17.

Vul nu aan met kleinere bomen. Vermits er nu reeds veel grond aanwezig is kan men beginnen met het juist zetten van de bomen. Denk aan de richting. Niet kruisen. Alle bomen zoeken naar licht, ze waaieren dus een beetje uit.

18

De grond zorgvuldig inwerken en de helling van de boom corrigeren.

19.

Na het aanvullen met grond en eerste correctie van de helling.

20.

De stammetjes worden nu één voor één gebogen zodat een lichte waaiervorm ontstaat.

21.

De grond werd bedekt met een laagje versneden sphagnum mos. Tenslotte werden de stammen op lengte gezet. De dikste bomen zijn uiteraard het hoogst

22.

De verse aanplant staat nu op de bank. Door en door gieten is noodzakelijk. Dat voorziet niet alleen van voldoende water, maat het spoelt ook het fijne stof uit de akadama.

23.

Materiaal voor een gelijkaardig bos. Deze drietandsesdoorns hebben wel al een goede vertakking. Het resultaat zal dan meteen een rijper bos zijn. Tijdens de aanplant moesten wel een pak gesteltakken en secundaire takken verdwijnen.Demo van Takayama tijdens het wereldcongres in Saitama, 2017.

24.

Het resultaat na de demo. Als men werkt met dergelijk geavanceerd materiaal komt men uiteraard sneller tot een dergelijk topresultaat.

Nazorg

Enkele aandachtspunten voor de toekomst:

  • Bescherm tegen wind. De boompjes staan nog niet vast.
  • Hou de bedrading in de gaten, bij Acer groeit die snel in. Verwijder op tijd. Opnieuw bedraden is meestal niet nodig.
  • Vermoedelijk zullen enkele boompjes afsterven. In de regel is dat niet erg, in ons voorbeeld staan 52 bomen. Indien echt nodig kan men in het najaar boompjes bij planten.
  • Controleer in de zomer de richting van de bomen. Zowel links/rechts als voor/achter. Corrigeer zo nodig met spandraden, gebruik bij voorkeur koord.
  • Bemest regelmatig.
  • Pas geen snoei toe tijdens het eerste snoeiseizoen. De wortels hebben groeikracht nodig.
  • Volgende winter kan men het teveel aan takjes wegnemen.
  • Herhaal dit een tweede groeiseizoen.
  • Na twee tot drie groeiseizoenen kan het bos in een gepaste schaal en kan de verfijning beginnen.
  • Dergelijke bossen kan men verder vormen enkel en alleen door te snoeien.
  • Mos is pas nodig als het bos in zijn definitieve pot staat. De eerste twee jaren is bescherming met een laagje sphagnum voldoende.
Ritme

Een bos met Chamaecyparis obtusa, hinoki. Bemerk ook hier de uitwaaierende bomen.

Picea jezoensis

Opvolging juni 2023

De boompjes zijn in blad gekomen en konden allemaal ongehinderd groeien. Buiten meststof geven en uiteraard gieten waren er geen ingrepen. Omwille van de hitteperiode in mei stond het bos onder een schaduwnet.

Detail

De meeste boompjes zijn gezond. Hier en daar beginnen de draden in te groeien. Hoogtijd om die weg te nemen.

Na de 'opkuis'

Alle draden werden weggenomen. En inderdaad, hier en daar zijn er sporen van ingroei. In de meeste gevallen zullen die uitgroeien, het zijn nog jonge bomen en de schade is beperkt. Mochten de draden toch ingroeien dan zijn er meerdere mogelijkheden. Ofwel is de schade niet te zien aan de voorzijde en hoeft men niets te doen. Indien het toch storend is, kan men de boom weghalen. Er staan er voldoende in dit bos.

Klaar voor de volgende fase

Overbodige takken werden weggehaald of ingekort. Laag zittende takken verdwenen, omdat die het zicht op de stammen verstoorden. Van takken die op dezelfde hoogte zaten mocht er maar één blijven zitten en tenslotte werden dubbele toppen en al te krachtige takken bovenaan weggenomen. Pas in het najaar zal er een nieuwe selectie gebeuren.

Vervolg

 

In de toekomst zullen er nog meer  foto’s en teksten volgen om zo het hele proces te illustreren.

In de foto hiernaast zijn er nog 45 boompjes over. Enkele kleintjes stierven af of werden gestolen door vogels.

De wortels staan reeds vrij stevig in de grond. Het bos blijft zeker tot voorjaar 2025 is deze bak staan.